Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach zaprasza na uroczystość oznaczenia grobu powstańca śląskiego śp. Leopoldyny Staweckiej znakiem pamięci „Tobie Polsko”.
Nastoletnia legionistka w męskim przebraniu
Leopoldyna Stawecka (1896–1933), w zakonie Maria Eligia, była jedną z najbardziej niezwykłych kobiet związanych z walką o niepodległość Polski. Urodzona w Bochni, już jako nastolatka zaangażowała się w działalność niepodległościową. Po wybuchu I wojny światowej, w męskim przebraniu, wstąpiła do formowanej I Brygady Legionów Polskich. Po odniesieniu rany służyła jako sanitariuszka i pielęgniarka, opiekując się rannymi legionistami.
Obrona Lwowa i wojna polsko-bolszewicka
W listopadzie 1918 roku zorganizowała kobiecy oddział, który ruszył na pomoc obrońcom Lwowa. Następnie wstąpiła do Ochotniczej Legii Kobiet, gdzie szybko awansowała i obejmowała kolejne stanowiska dowódcze. Walczyła między innymi w obronie Lwowa oraz podczas wojny polsko-bolszewickiej. Dowodziła oddziałami OLK we Lwowie, Wilnie i Warszawie, a za udział w walkach została awansowana do stopnia porucznika.
Za swoją służbę i udział w walkach została uhonorowana między innymi odznaką „Orlęta” oraz innymi wyróżnieniami wojskowymi. W 1921 roku wzięła również udział w III powstaniu śląskim, które było jej ostatnim udziałem w walce zbrojnej.
Nowa droga życia w Zgromadzeniu Sióstr Serafitek
Po odejściu z wojska Stawecka przeżywała kryzys związany z sytuacją odrodzonego państwa i poszukiwała nowej drogi życia. W 1924 roku wstąpiła do Zgromadzenia Córek Matki Bożej Bolesnej – serafitek, przyjmując imię zakonne Maria Eligia. Po złożeniu ślubów zakonnych pracowała jako wychowawczyni w domu dziecka w Oświęcimiu.
Jej życie, naznaczone służbą, walką o niepodległość, a następnie powołaniem zakonnym, zakończyło się przedwcześnie. Chora na gruźlicę, zmarła 7 stycznia 1933 roku w Białce Tatrzańskiej, mając zaledwie 36 lat. Jej pogrzeb w Oświęcimiu miał wyjątkowo uroczysty i patriotyczny charakter – uczestniczyli w nim przedstawiciele wojska, byłe legionistki oraz siostry serafitki.
Wydarzenie, z udziałem władz samorządowych, zaproszonych gości oraz przedstawicieli Instytutu Pamięci Narodowej, odbędzie się 11 września 2026 roku o godzinie 11.00 na cmentarzu parafialnym pw. Wniebowzięcia NMP w Oświęcimiu przy ulicy Dąbrowskiego 5a.